โครงการติดตั้ง Network Management Software ให้กับโรงเรียน

หลักการและเหตุผล

ในปัจจุบันเครือข่ายอินเทอร์เน็ตเข้ามามีบทบาทในชีวิตประจำวันมากขึ้น หน่วยงานต่างๆ ทั้งภาครัฐและเอกชนต่างมีเครือข่ายคอมพิวเตอร์เป็นของตนเองและเชื่อมโยงเข้าสู่อินเทอร์เน็ต ความท้าทายที่ตามมาจากการจัดตั้งเครือข่ายคอมพิวเตอร์ของหน่วยงาน ได้แก่ การบริหารจัดการเครือข่ายและการใช้ทรัพยากรที่มีในเครือข่ายอย่างมีประสิทธิภาพ ซึ่งเป็นปัญหาที่พบบ่อยในหน่วยงานขนาดกลางและขนาดเล็ก เช่น โรงเรียนและหน่วยงานราชการ ส่วนใหญ่จะขาดบุคลากรที่มีความรู้ความสามารถในการดูแลจัดการเครือข่าย ระบบช่วยบริหารจัดการเครือข่ายอัจฉริยะจึงมีบทบาทที่สำคัญและเป็นที่ต้องการ โครงการนี้มีเป้าหมายที่จะวิจัยและพัฒนาระบบอัตโนมัติที่จะช่วยดูแลการใช้งานเครือข่ายให้มีความมั่นคงปลอดภัย จัดการให้มีการใช้งานทรัพยากรภายในเครือข่ายอย่างเต็มประสิทธิภาพ และแจ้งเตือนถึงสาเหตุและวิธีการแก้ไขเมื่อมีความผิดปกติเกิดขึ้นในเครือข่าย โดยเน้นในเรื่องของระบบที่ใช้งานง่าย เหมาะกับบุคคลทั่วไปที่ไม่จำเป็นต้องมีความรู้ด้านเครือข่ายมากนัก และมีความสามารถในการเชื่อมโยงการดูแลจัดการอุปกรณ์ประเภทต่างๆในเครือข่ายเข้าด้วยกันผ่านระบบอัตโนมัติเพียงระบบเดียว

3 โปรแกรมหลักที่เราพัฒนาและสามารถนำไปให้โรงเรียนทดลองใช้ได้แก่

• ต้นแบบระบบบริหารจัดการเครือข่ายอัจฉริยะที่สามารถให้ภาพรวมของสถานะการทำงานของระบบทั้งในส่วนที่เป็นเครือข่ายและเครื่องคอมพิวเตอร์แม่ข่าย
• ต้นแบบระบบตรวจวัดและวิเคราะห์ปริมาณการใช้งาน พฤติกรรมการใช้งานและประเภทของข้อมูลบนเครือข่ายอินเทอร์เน็ต
• ต้นแบบระบบบริหารจัดการการใช้ทรัพยากรbandwidth บนเครือข่าย

ความก้าวหน้า

• ได้รับครุภัณฑ์คอมพิวเตอร์ 5 เครื่องสำหรับนำไปติดตั้งที่โรงเรียนแล้ว
• ทดลองติดตั้งซอฟต์แวร์ ntop, nagios บนเครื่องเหล่านี้เรียบร้อยแล้ว (OS Fedora Core 6)
• จัดหา hub 5 ตัว เรียบร้อยแล้ว (สำหรับซอฟต์แวร์ ntop - traffic monitoring ควรจับ traffic ผ่าน hub) -- 2 ตัวยืมจาก NSS, 3 ตัวของ NTL
• พัฒนา ntop-school version เรียบร้อยแล้ว
• ตกลงกันว่าจะนำซอฟต์แวร์ ntop ไปให้โรงเรียนทดลองใช้เพียงตัวเดียวก่อน
• โรงเรียนแรกที่จะไปติดตั้งคือ รร.บางลี่ สุพรรณ ไปพร้อมกับคณะ LinuxSIS^? & LearnSquare^? ที่จะไปอบรมที่สุพรรณ วันที่ 8 มิ.ย. 50
  • ประสานงานกับคุณสมเดช x2263 08-9696-5665 somdej at nectec.or.th
• แบบฟอร์มประเมินความพร้อมของโรงเรียน ผลแบบประเมิน วิเคราะห์ผลแบบประเมิน
• Check List (สำหรับทีม NTL)
• คู่มือการใช้งาน ntop 3.2 ฉบับโรงเรียน
• ถาม-ตอบปัญหาการใช้งาน: สำหรับโรงเรียนในโครงการสามารถเข้ามาโพสต์ปัญหาการใช้งานโปรแกรม ntop ได้ที่นี่
• แบบประเมินผลหลังการใช้งาน

ตัวเลือกโรงเรียน

Requirement เบื้องต้น คือ

• เป็นโรงเรียนสังกัด สพฐ. กระทรวงศึกษาธิการ
• ทางโรงเรียนควรมีการเชื่อมต่ออินเทอร์เน็ตผ่านทาง MOENet
• มีเครื่องคอมพิวเตอร์ที่สามารถใช้อินเทอร์เน็ตได้ไม่ต่ำกว่า 5 เครื่อง
• มีบุคคลากรทีีสนใจเรียนรู้การดูแลเครือข่าย
• มีบุคคลากรที่มีความรู้และใช้งานระบบปฏิบัติการ Linux ได้

โรงเรียนธรรมศาสตร์คลองหลวง จ.ปทุมธานี

อ.กมลศักดิ์ ปัญจวรรณ์ (ผู้ช่วยผู้อำนวยการ) 081-361-6194 อ.นฤนาท (ครูคอมพิวเตอร์) 086-849-2526 salim_salim007 at hotmail.com

• รายงานผลการสำรวจความพร้อมด้านคอมพิวเตอร์และเครือข่าย ปี 2549
• เพิ่มเติม (พนิตาโทรไปคุยกับอ.นฤนาท เมือ 24 พ.ค. 50) ได้ความว่า ตอนนี้ห้องคอมพิวเตอร์ทั้งสามห้องเชื่อมต่อ Internet หมดแล้ว แต่ละห้องมี 50 เครื่อง
  • สองห้องต่อผ่าน Leased Line, อีกห้อง 518 ต่อผ่าน wireless lan ไปออก ADSL TOT
  • อนุญาตให้นักเรียนใช้อินเทอร์เน็ตได้ แม้ในเวลาเรียน บล็อกเพียงเวบไซต์ที่ไม่เหมาะสมตามลิสต์ของเนคเทค
  • การใช้งานส่วนใหญ่ของเด็กเป็นการ chat, download รูปดารา ฟังเพลง
  • คิดว่าน่าจะติดตั้งซอฟต์แวร์เพื่อดูการใช้งานในห้องเรียนที่ต่อ Leased Line
  • ครูนฤนาทสะดวกให้เข้าไปติดตั้งวันพุธช่วงเช้าถึงเที่ยง และจะให้นักเรียนชมรมคอมฯ เข้ามาเรียนรู้วิธีใช้โปรแกรมด้วย คิดว่าน่าจะทดลองไปที่โรงเรียนนี้ก่อนจะไปสุพรรณ

รายละเอียด

โรงเรียนมีห้องคอมทั้งหมด 3 ห้อง คือห้อง 513, 518, และ 523 แต่ละห้องมีประมาณ 50 เครื่อง โดยห้อง 513 และ 528 ออกเน็ตผ่าน leased line 512k switch ที่เชื่อมต่อออกอินเทอร์เน็ต และเชื่อมต่อไปห้องอื่นๆ ตั้งอยู่ที่้ห้อง 513 มีอาจารย์คอมพิวเตอร์ประจำอยู่ทั้งหมด 3 คน ทางทีมงานได้นำ LinuxSiS^? ที่มีโปรแกรม ntop-3.2 ฉบับภาษาไทยไปติดตั้งที่ห้อง 513 เพื่อเป็น gateway ของเครื่องทั้งหมดออกสู่อินเทอร์เน็ต โดย LinuxSiS^? ทำตัวเป็น DHCP server, proxy server ด้วย โปรแกรม ntop จะทำการ monitor ที่การ์ดเเลนฝั่งที่เชื่อมต่อกับเครือข่ายภายในเพื่อตรวจสอบการใช้งานเครือข่าย

จากการสัมภาษณ์อาจารย์ทราบว่า * ทางโรงเรียนไม่ค่อยมีปัญหาเรื่อง virus และ spyware เนื่องจากคอมพิวเตอร์มีเีพียงมี partition เดียว พร้อมกับติดตั้งโปรแกรม Recovery Genius เพื่อล้างข้อมูลทุกครั้งที่เครื่อง restart

ผลการติดตั้ง

• เดินทางไปโรงเรียนวันที่ 13 มิ.ย. 50 คณะประกอบด้วย สมเดช วรากร พนิตา กุลชาติ สิริกานต์ ไชยวัฒน์ (นศ.ฝึกงาน)
• ตำแหน่งที่ติดตั้ง Network Monitor
• ประเมินผลและนำคอมพิวเตอร์กลับวันที่ 3 ต.ค. 50 feedback จากการใช้งาน NTOP

โรงเรียนบางลี่ เขต 2 จ.สุพรรณบุรี

• อ. วรากร รร บางลี่ 08-4017-0348
• อ.ขวัญ 084-1020309, 086-611-2826

รายละเอียด

คุณสมเดชช่วยติดต่อให้เบื้องต้น

ผมเจรจาเบื้องต้น ทาง อ.ยินดีให้ความร่วมมือในการนำโปรแกรม Network Monitor ไปติดตั้งเพื่อเก็บข้อมูลการใช้งานเครือข่ายของโรงเรียน ที่โรงเรียน จะมี Server ทำหน้าที่ share net ครับ ทางเราก็เคยเอา LinuxSIS^? ไปตั้งเพื่อทำเป็น Share net server ดังกล่าว (ไม่แน่ใจว่าตอนนี้ยังเป็นอย่างนั้นหรือไม่)

ทางบางลี่จะเปิดเทอมวันที่ 8 พ.ค. ครับ (แปลว่า จะเริ่มเก็บข้อมูลได้หลังวันที่ 8) ยังไงก็ลองโทรติดต่อ อ. ดูก่อนแล้วกันครับ ถ้าจะไป ก็มาชวนไปด้วยก็ได้นะครับ ยินดี (จะได้ไปดูด้วยว่า ไข่ของทางผมที่ไปปล่อยไว้ เป็นอย่างไรบ้าง)

เพิ่มเติม (พนิตาโทรไปคุยกับอ.วรากร 24 พ.ค. 50) ได้ความว่าโรงเรียนมีห้องคอมประมาณ 4 ห้อง แต่ละห้องมีประมาณ 40 เครื่อง โดยการออกเน็ตผ่าน LinuxSIS^? gateway, or Windows 2003 server เน็ตที่ใช้มีหลายแบบทั้ง ADSL และ Leased Line ในเบื้องต้นอยากให้เอาซอฟต์แวร์ ntop ไปติดตั้งทดลองใช้ที่ห้องเรียนห้องนึงก่อน และจะมีครูคอมพิวเตอร์เฉพาะมาช่วยดูแล

ผลการติดตั้ง

• เดินทางไปโรงเรียนวันที่ 8 มิ.ย. 50 คณะประกอบด้วย พนิตา กุลชาติ จิตติมา สิริกานต์ ไชยวัฒน์ (นศ.ฝึกงาน)
• ตำแหน่งที่ติดตั้ง Network Monitor
• ภาพบรรยากาศ
• ปัญหา อุปสรรค บทเรียน

รร.โพธินิมิตร จ.นนทบุรี

รองผู้อำนวยการโรงเรียน: รอง ผอ. สุเพชร M. 087-821-2347

ข้อมูลจากคุณเยาวลักษณ์

• เป็นโรงเรียนในฝัน เป็นโรงเรียนขนาดกลาง มีงบประมาณสนับสนุนจาก อบจ.นนทบุรี และมีท่านปิยบุตรดูแลให้ความสนใจเป็นพิเศษค่ะ
• ที่ผ่านมาใช้งานผ่าน MOENet โดยใช้เครือข่ายของ CAT แต่พบว่า ช้ามาก ก็ได้เพิ่ม Bandwidth แต่ก็ยังช้าอยู่ค่ะ - รอง ผอ. สุเพชร มีความสนใจที่จะนำร่องใช้ Tool มาใช้ค่ะ เพราะเห็นว่า เพิ่ม Bandwidth เท่าใดก็ไม่พอต่อการใช้งานค่ะ - โรงเรียนนี้ ครูคอมพิวเตอร์ไม่ค่อยมีความรู้เรื่อง Network ค่ะ ที่ผ่านมาก็จัดจ้างบริษัทฯ เป็นหลักค่ะ
• สำหรับ รร.เทพศิรินทร์ นนทบุรี หากเช้งยังสนใจ ฝากเตือนยักษ์มาอีกทีค่ะ ต้องรอเปิดเทอมก่อนน่ะค่ะ ... ตอนนี้โรงเรียนปิด ยังติดต่อไม่ได้ค่ะ

เพิ่มเติม (พนิตาโทรไปคุยกับอ.สุเพชร 22 มิ.ย. 50)

โรงเรียน อยู่อ.ปากเกร็ด (ในซอยวัดกู้ เลยวัดไปประมาณ 2 กม) มีคอมพิวเตอร์ 300 เครื่อง กำลังจะมีโน้ตบุคอีก 100 เครื่อง มีห้องคอมพิวเตอร์ 3-5 ห้อง ใช้ TOT ADSL 1 Mbps มีครูคอมพิวเตอร์ 1 คน อ.สุเพชร เป็นผู้ดูแลหลัก คาดว่าสามารถเข้าไปติดตั้งได้อาทิตย์แรกของเดือน ก.ค. (อ.สุเพชร ไม่ว่าง 26, 29 มิ.ย.)

• ตำแหน่งที่ติดตั้ง Network Monitor

รร.นิคมวิทยา จ.ระยอง

ข้อมูลจากคุณเยาวลักษณ์

อ.สุชาติ M. 089-963-1317

• อ.สุชาติมีความรู้ Network ระดับ LAN (hub), Config IP, Proxy และ Linux นิดหน่อยค่ะ แต่ไม่มีความรู้ Network Layer หรือ Port น่ะค่ะ
• โรงเรียนนิคมวิทยาเป็นโรงเรียนขนาดกลาง แจ้งว่า MOENet จะเริ่มช้ามากตั้งแต่เวลา 8.30 น. ค่ะ - ขณะนี้โรงเรียนใช้งาน MOENet 128 kbps (LL) และจ่ายเงินเองต่อ ADSL ของ TOT ค่ะ - MOENet ใช้งานกับสำนักงานของโรงเรียน (10 เครื่อง) และห้องศูนย์วิทยบริการ (10 เครื่องและกำลังจะขยายเป็น 20 เครื่อง) - ADSL ใช้กับห้องเรียนคอมพิวเตอร์ 2 ห้อง ประมาณ 70 เครื่อง
• ทางโรงเรียนอยากทดลองใช้ Tool นี้มากค่ะ หากจะให้เปลี่ยนห้องเรียนคอมพิวเตอร์ 70 เครื่อง ไปใช้ MOENet ก็ยินดีน่ะค่ะ

โรงเรียนในจังหวัดนครนายก

1. โรงเรียนนวมราชานุสรณ์ ที่อยู่ ถ.รังสิต-นครนายก ต.ท่าข้าง อ.เมือง จ.นครนายก 26000 โทรศัพท์ 037-311467 โทรสาร 037-311945 - อ.ศานติ M. 084-089-7256 - อ.อนุชา M. 083-014-7789

2. โรงเรียนนครนายกวิทยาคม ที่อยู่ 81/330 ต.นครนายก อ.เมือง จ.นครนายก 26000 โทรศัพท์ 037-311255 โทรสาร 037-311255 - อ.สราพร M. 086-412-4971

3. โรงเรียนองค์รักษ์ ที่อยู่ 78 หมู่ 3 ต.องครักษ์ อ.องครักษ์ จ.นครนายก 26120 โทรศัพท์ 037-391661 โทรสาร 037-322591 - อ.วิเชียร M. 081-7704624

4. โรงเรียนปิยชาติพัฒนา ต.พรหมณี อ.เมือง จ.นครนายก 26000 โทรศัพท์ 037-393055 โทรสาร 037-393416 - อ.บรรจง 081-734-8913

โรงเรียนโนนไทยคุรุอุปถัมภ์

ถนนสุรนารายณ์ ตำบลโนนนไทย อำเภอโนนไทย จังหวัดนครราชสีมา 30220 สังกัด สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษานครราชสีมา เขต 5 สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน
กระทรวงศึกษาธิการ ผู้อำนวยการโรงเรียน นายสมาน จงอ้อมกลาง หมายเลขโทรศัพท์โรงเรียน 044-381171 โทรสาร 044-381185
ระบบอินเตอร์เน็ตเชื่อมต่อกับเครือข่าย Moe Net ด้วยสายสัญญาณ Leased Line ความเร็ว 512 KBps
จำนวนเครื่องคอมพิวเตอร์ ห้องปฏิบัติการคอมพิวเตอร์ 3 ห้อง ห้องละ 25 เครื่อง รวม 75 เครื่อง คอมพิวเตอร์สำหรับการบริหารจัดการ 35 เครื่อง รวมจำนวนคอมพิวเตอร์ 110 เครื่อง
จำนวนนักเรียน 1,800 คน จำนวนบุคลากรครู 73 คน
ครูผู้ดูแลระบบคอมพิวเตอร์ นายนฤพล จันคำ หมายเลขโทรศัพท์ 086-6120329
จำนวนครูผู้สอนวิชาคอมพิวเตอร์ จำนวน 3 คน 1.นายนฤพล จันคำ 2. นายกิตติภูมิ ขำเทศเจริญ 3. นางสุนิศา อยู่เจริญ

ประเมินผลการใช้งานและนำเครื่องกลับมาวันที่ 1 ต.ค. 50

โรงเรียนอื่นๆ

ข้อมูลจากคุณเยาวลักษณ์

ด้วยวันนี้ยักษ์ได้โทรคุยกับ รร.สวนกุหลาบ นนทบุรี และ รร.ระยองวิทยาคม ซึ่งเป็นโรงเรียนขนาดใหญ่ พบว่า MOENet ช้ามาก ไม่สามารถใช้งานได้ จึงได้ใช้อินเทอร์เน็ตผ่าน ISPs ค่ะ (รร.ระยองวิทยาคม มี link + อุปกรณ์ ของ MOENet แต่ไม่ได้ใช้งานค่ะ และไม่อยากเปลี่ยนแปลง Network เพื่อทดลองใช้ tool นี้ค่ะ .... รร.สวนกุหลาบ นนท์ ไม่มี link MOENet ค่ะ)

อย่างไรก็ตาม 2 โรงเรียนนี้ได้แนะนำโรงเรียนอื่นค่ะ และยักษ์ได้โทรหารือเรียบร้อยแล้วค่ะ (ตามรายละเอียดด้านล่าง)

ยักษ์ได้แจ้งและสัญญากับ 2 โรงเรียนดังนี้ - MOENet จัดจ้าง NECTEC พัฒนา Tool ของ Network Management & Monitoring โดยขอให้นำร่องใช้งานที่โรงเรียนที่เชื่อมต่อ MOENet - เนคเทคจะมีเครื่องคอมพิวเตอร์ พร้อม Tool ไปติดตั้งที่เครือข่ายของโรงเรียน โดยจะหารือ Requirement ที่ต้องการให้ทำ Network Management & Monitoring พร้อม Config และสอนให้น่ะค่ะ - เนคเทคจะติดตั้งไว้ 1 เดือน เพื่อนำผลการศึกษาของ Tool นี้ไปให้ MOENet ค่ะ - จะมีนักวิจัยเนคเทค (ดร.พิงค์กี้) โทรไปหาภายในสัปดาห์หน้าน่ะค่ะ

สำหรับอีก 2 โรงเรียนในโครงการ IT ตามพระราชดำริฯ ในจังหวัดนครนายก ยักษ์จะหารืออีกทีในวันอังคารน่ะค่ะ แล้วจะแจ้งต่อไปค่ะ

โรงเรียนนำร่องสำหรับทดสอบ Triple Play

ข้อมูลจากอ.ชาญศักดิ์ ร.ร.ทั้งหมดนี้เชื่อมต่อด้วยสาย leased line ความเร็วไม่น้อยกว่า 2 Mbps

• ภาคกลาง ร.ร.ไทรโยคมณีกาญจน์วิทยา จ.กาญจนบุรี อ.วิวิช 081-776-2823
• ภาคใต้ ร.ร.สวีวิทยา จ.ชุมพร อ.สุชิน 089-123-3502
• ภาคตะวันออก ร.ร.พนมสารคาม พนมอดุลวิทยา จ.ฉะเชิงเทรา อ.โกศล 086-821-6582
• ภาคอีสาน ร.ร.อนุบาลสุรินทร จ.สุรินทร์ อ.ธง 081-879-0872
• ภาคเหนือ ร.ร.จักรคำคณาทร จ.ลำพูน

โรงเรียนนวมราชานุสรณ์

ที่อยู่ ถ.รังสิต-นครนายก ต.ท่าข้าง อ.เมือง จ.นครนายก 26000 โทรศัพท์ 037-311467 โทรสาร 037-311945 - อ.ศานติ กาญจนโรจน์ M. 084-089-7256 - อ.อนุชา M. 083-014-7789 แผนที่โรงเรียน

จากที่ได้คุยกับ อ.ศานติ ซึ่งเป็นอาจารย์ผู้ดูแลระบบ network ของโรงเรียน ในปัจจุบันโรงเรียนมีเครื่องคอมพิวเตอร์ประมาณ 200 เครื่อง ซึ่งใช้ในงานบริหารและจัดการประมาณ 20 เครื่อง ที่เหลือจะเป็นเครื่องที่ใช้ในห้องแลป และมีเครื่องที่ใช้สำหรับการเรียนการสอนคอมพิวเตอร์ ประมาณ 130 เครื่อง โดยห้องเรียนคอมพิวเตอร์แบ่งเป็น 5 ห้อง แต่ละห้องมีเครื่องคอมพิวเตอร์ประมาณ 25 เครื่อง โดยเครื่องคอมพิวเตอร์ทุกเครื่องสามารถต่ออินเตอร์เน็ตได้ทั้งหมด ในโรงเรียนมีการเชื่อมต่ออินเตอร์เน็ตโดยใช้ Lease line ADSL 2 Mbps ของการสื่อสาร และ MOEnet 512 Kbps โดยการเช่าสายของการสื่อสารเสียค่าใช้จ่ายเดือนละ 7 พันกว่าบาท สำหรับการใช้เครือข่าย ในปัจจุบันทางโรงเรียนประสบกับปัญหาเกี่ยวกับสายเชื่อมต่อซึ่งมักจะทำให้สัญญาณติด ๆ ดับ ๆ นอกจากนี้ยังมีปัญหาของการติดไวรัสด้วย สำหรับการไปติดตั้งโปรแกรม NTOP ดิฉันได้คุยกับอ.อนุชา ซึ่งเป็นหัวหน้างานด้านคอมพิวเตอร์ของโรงเรียนและตกลงจะว่าจะเดินทางไปติดตั้งในวันที่ 22 สิงหาคม 2550 นี้คะ

ไปสัมภาษณ์ผลการทดลองใช้งานโปรแกรม 19 ธ.ค. 2550